แคทนิปหรือกัญชาแมว เป็นยาเสพติดของเจ้าเหมียวจริงหรอ

แคทนิปหรือกัญชาแมว เป็นยาเสพติดของเจ้าเหมียวจริงหรอ

คุณจะสามารถบอกได้ทันทีว่าแมวของคุณได้รับกลิ่นของแคทนิปเข้าไป เนื่องจากเด็กๆจะแสดงอาการต่างๆ ได้แก่ เลียปาก ดม ครางในลำคอ และสั่นหัวนั่นเอง ซึ่งอาการต่างๆเหล่านี้จะหายไปเมื่อผ่านไปประมาณสิบนาที อาการที่แมวแสดงออกมามักทำให้เกิดความตลกขบขันให้กับเจ้าของเป็นอย่างมาก แต่ในบางท่านอาจมีคำถามว่า ตกลงแล้วแคทนิปหรือที่คนไทยอาจรู้จักในชื่อกัญชาแมวมันเป็นยาเสพติดเหมือนของคนหรือไม่ มันจะทำให้เกิดอาการเหมือนติดยารึเปล่า แล้วมันจะมีอันตรายต่อน้องแมวของเรามั้ยนะ บทความนี้จะมาอธิบายและไขความสงสัยให้กระจ่างเองค่ะ

แคทนิปคืออะไร และมันออกฤทธิ์อย่างไร

Nepeta cataria หรือที่เรารู้จักกันในชื่อแคทนิป หรือที่คนไทยบางคนอาจคุ้นหูว่า กัญชาแมว คือพืชที่อยู่ในตระกูลเดียวกับพืชตระกูลมิ้นท์ แคทนิปจะมีลักษณะเป็นพืชใบเขียว ใบมีขอบหยักและให้ดอกสีออกขาวจนถึงม่วงอ่อนตอนปลายฤดูใบไม้ผลิ มีสารชื่อ nepetalactone สะสมอยู่ในก้านและใบ สารชนิดนี้เป็นน้ำมันหอมระเหยชนิดหนึ่งซึ่งเป็นตัวการทำให้น้องแมวแสดงพฤติกรรมแปลกๆชวนขบขันออกมานั่นเองค่ะ

การที่จะแสดงพฤติกรรมแปลกๆออกมาได้ เกิดจากการที่แมวได้ดมกลิ่นจากแคทนิป เนื่องจากแมวมีประสาทสัมผัสที่ดีกว่ามนุษย์โดยเฉพาะในด้านการดมกลิ่นซึ่งแมวจะมีต่อมพิเศษที่เป็นอวัยวะที่พัฒนาขึ้นมาให้สามารถดมกลิ่นได้ดีขึ้นเรียกว่าต่อม vomeronasal อยู่บริเวณเพดานปาก ต่อมนี้จะเป็นตัวพากลิ่นไปจากต่อมที่ปากไปสมองส่วนไฮโปทาลามัส nepetalactone จะเลียนแบบกลิ่นฟีโรโมนเพศของแมว ซึ่งอาจทำให้แมวเพศเมียบางตัวรู้สึกเป็นสัดแล้วแสดงพฤติกรรมต่างๆเหมือนตัวเองเป็นสัดออกมา (แมวเพศผู้ก็จะแสดงออกในลักษณะเดียวกัน)

แคทนิปทำให้เกิดการเสพติดหรือไม่

หลังจากที่แมวได้กลิ่นแคทนิปจะสังเกตได้ชัดเจนว่าพวกเค้าจะรู้สึกมีความสุขออกมาซึ่งคล้ายอาการเมายา แต่การเมาแคทนิปแตกต่างกันโดยสิ้นเชิงกับการเมายาในคนแล้วทำให้เกิดการเสพติด แคทนิปแค่มีผลให้แมวสามารถรับรู้ถึงสิ่งรอบตัวได้มากขึ้น มีความสุขมากขึ้นกับสิ่งต่างๆ อีกทั้งฤของมันก็มีผลในระยะเวลาสั้นๆและไม่ทำให้เกิดอาการเสพติดแน่นอน ซึ่งระยะเวลาในการออกฤทธิ์มักเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณสิบนาที แต่อาจมีบางตัวที่แสดงอาการได้ถึงสามสิบนาที ดังนั้นคุณเจ้าของสามารถมั่นใจได้ว่าแคทนิปไม่ใช่สารเสพติดหรือสิ่งที่ทำให้เกิดอันตรายแก่น้องแมวแน่นอนค่ะ

ไม่ใช่แมวทุกตัวที่จะตอบสนองต่อแคทนิป

แคทนิปให้ผลได้หลากหลายในแมวแต่ละตัว ซึ่งแมวบางตัวก็ไม่ตอบสนองต่อแคทนิปก็มี บางตัวเมื่อได้แคทนิปก็อาจทำให้มีพฤติกรรมก้าวร้าวมากขึ้น ซึ่งเมื่อเกิดเหตุการณ์นี้คุณควรแยกน้องแมวตัวดังกล่าวออกจากแคทนิปและแมวตัวอื่นสักครู่หนึ่งเพื่อความปลอดภัย มีการศึกษาพบว่าการตอบสนองต่อแคทนิปสามารถถ่ายทอดทางพันธุกรรมได้ คือถ้าพ่อแม่สามารถตอบสนองต่อแคทนิปได้ ลูกๆที่เกิดมาก็สามารถตอบสนองต่อแคทนิปได้เช่นกัน อย่างไรก็ตาม ลูกแมวจะแสดงอาการตอบสนองเมื่ออายุประมาณหกเดือนถึงหนึ่งปี เนื่องจากแมวอายุน้อยอาจจะยังไม่มีพัฒนาการด้านการดมกลิ่นได้มากพอเท่าแมวที่โตแล้วนั่นเอง

ประโยชน์ของแคทนิป

ผู้เชี่ยวชาญด้านพฤติกรรมแมวแนะนำให้ใช้อคทนิปเพื่อลดความเครียดให้กับน้องแมว อาทิ ขณะเดินทาง มีแมวตัวใหม่เข้ามาในบ้าน ย้ายบ้าน เป็นต้น แคทนิปถือเป็นของเล่นที่ได้จากธรรมชาติซึ่งไม่ส่งผลอันตรายให้แก่ตัวน้องแมว อีกทั้งยังเป็นการกระตุ้นพฤติกรรมการดมกลิ่นได้ดีอีกด้วย มีการรายงานว่าแคนทิปมีฤทธิ์ช่วยบรรเทาปวด และเมื่อน้องแมวกินเข้าไปก็ยังมีประโยชน์ต่อระบบทางเดินอาหารอีกด้วย เนื่องจากในคนบางครั้งสามารถใช้แคทนิปแก้ไขอาการท้องเสียได้นั่นเองค่ะ

รูปแบบของแคทนิป

แคทนิปแบบสดๆย่อมมีประสิทธิภาพดีกว่าแบบแห้ง แต่แบบสดจะสามารถเก็บได้ระยะเวลาสั้นกว่า อย่างไรก็ตามในปัจจุบัน มีการผลิตแคทนิปออกมาในหลากหลายรูปแบบทั้งแบบผง แบบสเปรย์ แบบโรลออน อีกทั้งมีการผลิตของเล่นที่สามารถใส่แคทนิปลงไปในของเล่นเพื่อดึงดูดน้องแมว และเพิ่มความสุขในการเล่นให้แก่พวกเค้าอีกด้วย ผลิตภัณฑ์เหล่านี้จึงเป็นทางเลือกที่สะดวกสบายต่อคุณพ่อคุณแม่ที่ไไม่สามารถหาแคทนิปมาปลูกเองได้นั่นเองค่ะ

เครดิต: https://www.petmd.com/cat/care/catnip-drug-cats